- صفحه اصلی
- محصولات
- مواد اولیه دارویی
- نگهدارنده های دارویی
- ناتامایسین
ناتامایسین
نام محصول : ناتامایسین
شماره CAS: 7681-93-8
فرمول مولکولی : C33h47no13
وزن مولکولی : 665.73
نقطه ذوب : 280 درجه سانتیگراد
pH : 5.0-7.5
نقطه جوش : 952.2 ºC
حلالیت در آب : نامحلول
ناتامایسین که با نام های پیمارسین یا تن ستین نیز شناخته می شود، توسط استپتومایسس sp تولید می شود. و با فرآیند تخمیر مدرن خالص شد.
ناتامایسین نه تنها از رشد کپک ها و مخمرهای مختلف جلوگیری می کند، بلکه از سموم کپک نیز جلوگیری می کند. این می تواند عمر مفید پنیر، غذای پشتی، گوشت، نوشیدنی و غیره را افزایش دهد.
از تخمیر انواع خاصی از باکتری استرپتومایس تولید می شود، پودر کریستالی تقریباً سفید یا زرد مایل به کرم است. این یک نگهدارنده غذایی بی بو، بی مزه، با دوز کم و ایمنی بالا است.
ناتامایسین (E235) یک محصول طبیعی ضد قارچ است که توسط کشت خالص Streptomyces spp تولید می شود. به دنبال یک فرآیند تخمیر کاملاً کنترل شده ناتامایسین نه تنها از رشد کپک ها و مخمرهای مختلف، بلکه از تولید سموم آنها نیز جلوگیری می کند. ناتامایسین می تواند ماندگاری پنیر، غذاهای پخته شده، گوشت و محصولات نوشیدنی را تا حد زیادی افزایش دهد.
ناتامایسین یک ماده ضد قارچ طبیعی است. نوعی ماکرولید پلی لن است که از تخمیر استرپتومایسس به دست می آید. ناتامایسین نه تنها از رشد کپک ها و مخمرهای مختلف جلوگیری می کند، بلکه از تولید سم آنها نیز جلوگیری می کند. این به طور موثر از مسمومیت غذایی با سم جلوگیری می کند. این یک محصول ضد قارچ ایمن و طبیعی با عملکرد گسترده و موثر است.
ناتامایسین برند ناتارکس
مزایای ناتامایسین
ناتامایسین یک ماده ضد قارچ با فعالیت ضد قارچی گسترده در برابر کپک ها و مخمرهای مختلف است. همچنین از تشکیل سموم قارچی جلوگیری می کند. ناتامایسین رشد باکتری ها را مهار نمی کند، بنابراین بر تخمیر طبیعی ماست، پنیر، ژامبون خام، سوسیس خشک و غیره تأثیر نمی گذارد.
حلالیت ناتامایسین در آب و در اکثر حلال های آلی بسیار کم است. این حلالیت کم آن را برای استفاده بر روی سطوح غذا بسیار مناسب می کند. ناتامایسین روی سطح غذا باقی می ماند، جایی که اکثر کپک ها و مخمرها ممکن است رشد کنند
ناتامایسین در pH 3-9 موثر است و آن را برای غذاهای اسیدی، خنثی و قلیایی مناسب می کند.
استفاده های ناتامایسین
فرو بردن پنیر در 500 میلی گرم در لیتر سوسپانسیون ناتامایسین به مدت 2 دقیقه می تواند ماندگاری آن را افزایش دهد بدون اینکه بر رسیدن طبیعی تأثیر بگذارد.
از پنیر
اسپری سوسپانسیون ناتامایسین با 500 میلی گرم در لیتر روی سطح غذای پخته شده یا کیک ماه، ماندگاری را افزایش می دهد.
به طور موثر
افزودن 5 تا 10 میلی گرم در لیتر ناتامایسین در شراب دم کرده می تواند از تخمیر ناشی از مخمرها به منظور افزایش ماندگاری جلوگیری کند.
ناتامایسین برند ناتارن
کاربرد ناتامایسین
ناتامایسین در نگهداری پنیر: ناتامایسین به طور گسترده ای در نگهداری پنیرها استفاده می شود. می توان آن را مستقیماً روی سطح پنیرها اعمال کرد یا در مواد بسته بندی گنجانید تا از رشد کپک جلوگیری شود. این کاربرد در پنیرهای نیمه سخت و سفت رایج است و به جذابیت بصری و کیفیت آنها کمک می کند.
ناتامایسین در محصولات نانوایی: در صنعت نانوایی، از ناتامایسین برای جلوگیری از رشد کپک در سطح نان، کیک و شیرینی استفاده می شود. این به حفظ تازگی محصولات پخته شده کمک می کند و از فساد آن در حین نگهداری جلوگیری می کند.
ناتامایسین در گوشت و محصولات اغذیه فروشی: ناتامایسین E235 در تولید گوشت های پخته شده و فرآوری شده مانند سوسیس و گوشت های اغذیه فروشی استفاده می شود. به عنوان یک پوشش محافظ برای جلوگیری از رشد کپک عمل می کند و ایمنی و کیفیت این محصولات را تضمین می کند.
ناتامایسین در نوشیدنی ها: ناتامایسین را می توان در برخی از نوشیدنی ها به ویژه آب میوه ها یافت تا از رشد مخمرها و کپک ها جلوگیری کند. این به حفظ ثبات میکروبیولوژیکی نوشیدنی کمک می کند و عمر مفید آن را افزایش می دهد.
-
جلوگیری از فساد میکروبی در مواد غذایی
-
نگهداری محصولات لبنی مانند پنیر و ماست
-
کنترل قارچها و مخمرها در صنایع غذایی
-
افزایش ماندگاری محصولات غذایی
-
استفاده در محصولات تخمیری و گوشتهای فرآوری شده
جدول کاربردهای ناتامایسین
| کاربرد |
جزئیات |
نوع محصول |
مکانیسم اثر |
| جلوگیری از فساد میکروبی |
مهار رشد قارچها و مخمرها |
پنیر، ماست، محصولات بستهبندی شده |
اتصال به استرولهای غشای سلولی قارچ و ایجاد اختلال در غشاء |
| نگهداری محصولات لبنی |
جلوگیری از کپکزدگی و طولانی کردن ماندگاری |
پنیرهای نرم و سخت، ماست |
اثر ضدقارچی سطحی، جلوگیری از رشد قارچ روی سطح |
| کنترل قارچها و مخمرها |
جلوگیری از رشد کپکهای رایج مانند Penicillium و Aspergillus |
پنیر، کره، محصولات تخمیری |
مهار سنتز پروتئین در سلول قارچ |
| افزایش ماندگاری محصولات غذایی |
کاهش ضایعات غذایی و حفظ کیفیت محصول |
نان، کیک، میوه خشک |
مهار فعالیت میکروبی سطح محصول |
| استفاده در محصولات تخمیری و گوشتهای فرآوری شده |
جلوگیری از فساد قارچی در فرآوردههای گوشتی |
سوسیس، کالباس، محصولات تخمیری |
اثر موضعی ضدقارچی، بدون تغییر طعم و بوی محصول |
روش استفاده:
با اسپری یا غوطه ور کردن روی سطح غذا اعمال می شود.
کاربرد:
1 ناتامایسین 50 درصد در لاکتوز عمدتاً در محصولات لبنی، پنیر و غیره استفاده می شود
ناتامایسین 50٪ در گلوکز عمدتا در آب میوه، پخت و غیره استفاده می شود.
ناتامایسین 50٪ در کلرید سدیم عمدتاً در فرآورده های گوشتی و غیره استفاده می شود
2 ناتامایسین 95٪
انواع ناتامایسین از لحاظ فرم فیزیکی
ناتامایسین (Natamycin) از نظر فرم فیزیکی و شکل عرضه، در انواع مختلفی تولید و مصرف میشود:
۱. ناتامایسین پودری (Powder Natamycin)
- رایجترین فرم تجاری ناتامایسین است.
- به شکل پودر سفید تا کرمرنگ عرضه میشود.
- در صنایع غذایی مانند لبنیات، پنیر، محصولات نانوایی و فرآوردههای غذایی استفاده میشود.
- قابلیت ترکیب با مواد حامل مانند لاکتوز یا سایر مواد استانداردکننده را دارد.
۲. ناتامایسین محلول یا سوسپانسیون (Natamycin Suspension)
- به صورت ذرات ناتامایسین معلق در یک محیط مایع تولید میشود.
- برای اسپری یا پوششدهی سطحی محصولات غذایی کاربرد دارد.
- باعث پخش یکنواخت ماده روی سطح محصول میشود.
۳. ناتامایسین گرید پوششدهی (Coating Grade Natamycin)
- مخصوص استفاده در پوشش سطحی محصولات غذایی است.
- بیشتر برای جلوگیری از رشد کپک روی پنیر و محصولات مشابه استفاده میشود.
- به شکل پودر قابل پراکندگی یا محلول آماده عرضه میشود.
۴. ناتامایسین میکرونیزه (Micronized Natamycin)
- دارای اندازه ذرات بسیار ریزتر نسبت به پودر معمولی است.
- باعث پراکندگی بهتر و یکنواختتر در فرمولاسیون میشود.
- برای کاربردهای دقیق صنعتی مناسب است.
۵. ناتامایسین گرانوله (Granulated Natamycin)
- به صورت گرانول یا ذرات فشرده تولید میشود.
- گرد و غبار کمتری ایجاد میکند و برای خطوط تولید صنعتی مناسبتر است.
۶. مخلوط آماده ناتامایسین (Natamycin Premix)
- ترکیبی از ناتامایسین با مواد حامل یا پایدارکننده است.
- برای سهولت مصرف و کنترل بهتر میزان استفاده در کارخانهها تولید میشود.
رایجترین فرمهای مصرفی ناتامایسین در صنایع غذایی:
پودر ناتامایسین با درصد ماده فعال استاندارد
سوسپانسیون ناتامایسین برای اسپری سطحی
فرمهای میکرونیزه برای پراکندگی بهتر در محصول
انتخاب فرم مناسب ناتامایسین به نوع محصول، روش کاربرد و تجهیزات خط تولید بستگی دارد.
کاربرد ناتامایسین در صنایع لبنی
Natamycin یک نگهدارنده ضدقارچ طبیعی است که در صنایع لبنی برای کنترل رشد کپک و مخمر در محصولات مختلف استفاده میشود. این ماده با نام تجاری پیماریسین (Pimaricin) نیز شناخته میشود و به دلیل منشأ طبیعی و عملکرد مؤثر، در بسیاری از فرآیندهای تولید محصولات لبنی مورد توجه قرار گرفته است.
کاربرد ناتامایسین در پنیر
مهمترین کاربرد ناتامایسین در صنعت لبنیات، استفاده در تولید انواع پنیر است. این ماده معمولاً به صورت پوشش سطحی، محلول اسپری یا سوسپانسیون روی سطح پنیر اعمال میشود تا از رشد کپکهای ناخواسته جلوگیری کند.
مزایای استفاده در پنیر:
- افزایش ماندگاری محصول
- جلوگیری از ایجاد کپک روی سطح پنیر
- حفظ کیفیت ظاهری و طعم محصول
- کاهش ضایعات در زمان نگهداری و توزیع
- کمک به حفظ استانداردهای کیفی محصول
کاربرد در سایر محصولات لبنی
ناتامایسین در برخی محصولات لبنی دیگر نیز برای کنترل آلودگیهای قارچی مورد بررسی و استفاده قرار میگیرد، از جمله:
- پنیرهای سخت و نیمهسخت
- پنیرهای فرآوریشده
- محصولات لبنی تخمیری
- برخی دسرهای لبنی (بسته به قوانین و فرمولاسیون محصول)
نحوه عملکرد ناتامایسین
ناتامایسین با اتصال به ارگوسترول موجود در غشای سلولی قارچها باعث اختلال در عملکرد سلول قارچی شده و رشد کپک و مخمر را کنترل میکند. این ماده بیشتر روی قارچها اثر دارد و عملکرد آن مانند نگهدارندههای ضدباکتریایی نیست.
مزایای فنی ناتامایسین در لبنیات
- منشأ طبیعی (تولیدشده توسط میکروارگانیسمها)
- اثرگذاری قوی در مقادیر کم
- بدون ایجاد تغییر محسوس در طعم و بوی محصول
- مناسب برای افزایش عمر نگهداری پنیر
- قابلیت استفاده به صورت اسپری و پوشش سطحی
نکات مهم در مصرف ناتامایسین لبنی
- میزان مصرف باید مطابق استانداردهای غذایی کشور مقصد و نوع محصول تعیین شود.
- توزیع یکنواخت روی سطح محصول اهمیت زیادی دارد.
- انتخاب گرید مناسب ناتامایسین (مانند گرید مخصوص پنیر) روی عملکرد نهایی تأثیرگذار است.
در صنعت پنیر، ناتامایسین یکی از گزینههای مهم برای کنترل کپک سطحی و افزایش ماندگاری محصول بدون تغییر محسوس در ویژگیهای حسی محسوب میشود.
مقایسهناتامایسین با جایگزینهای رایج ضدقارچ و نگهدارنده در صنایع غذایی
| نگهدارنده |
نوع اثر |
دامنه کاربرد |
مزایا |
محدودیتها / معایب |
| ناتامایسین (Natamycin) |
ضدقارچ سطحی |
پنیر، گوشتهای خشکشده، محصولات لبنی تخمیری |
بیبو و بیطعم، مؤثر علیه قارچ و مخمر، جذب کم در بدن، ایمن |
فقط سطح محصول، اثر محدود بر باکتریها، نفوذ کم به عمق محصول |
| سوربیک اسید و نمکهای آن (Potassium Sorbate) |
ضدقارچ و مهارکننده مخمر |
پنیر، نوشیدنیها، محصولات بستهبندیشده |
محلول در آب، اثر سریع، مقرون به صرفه |
طعم کمی ایجاد میکند، حساس به pH، کمتر مؤثر در محیط چربیدار |
| بنزوات سدیم (Sodium Benzoate) |
ضدقارچ و ضدباکتری |
نوشیدنیها، سسها، مربا |
مؤثر در pH پایین، محلول در آب |
فقط در محیط اسیدی، برخی افراد حساسیت دارند |
| دیپروپیونات سدیم (Sodium Propionate) |
ضدقارچ |
نان، کیک، محصولات پخته |
مؤثر علیه کپک، ایمن برای مصرف روزانه |
فقط مناسب محصولات خشک یا پخته، اثر محدود در رطوبت بالا |
| پتاسیم دیبنزوات / دیبنزوئیل پر اکساید |
ضدقارچ و نگهدارنده |
پنیر، گوشتهای فرآوریشده |
مؤثر، قابل استفاده صنعتی |
ممکن است در طعم و رنگ اثر بگذارد، محدودیت مصرف در برخی کشورها |
نکات مهم مقایسهای:
-
اثرات جانبی و ایمنی:
-
دامنه اثر:
-
تأثیر بر طعم و بافت:
-
کاربرد صنعتی ناتامایسین:
اسامی دیگر ناتامایسین
ناتامایسین،
ناتامایسین خوراکی،
ناتامایسین غذایی،
ناتامایسین نگهدارنده،
پیماریسین،
پیماریسین (Pimaricin)،
پیماراسین،
پیماریسین خوراکی،
پیماریسین پنیر،
پیماریسین ضد کپک،
ضد کپک ناتامایسین،
نگهدارنده طبیعی ناتامایسین،
آنتیمایکوتیک ناتامایسین،
ضد قارچ ناتامایسین،
افزودنی E235،
ماده نگهدارنده E235،
E-235 ناتامایسین،
پودر ناتامایسین،
پودر ضد کپک پنیر،
ناتامایسین گرید غذایی،
ناتامایسین Food Grade،
ناتامایسین برای پنیر،
ناتامایسین صنایع لبنی،
ناتامایسین مخصوص پنیر پیتزا،
ناتامایسین مخصوص پنیرهای سنتی،
ناتامایسین صنعتی،
Natamycin،
Natamycin Food Grade،
Pimaricin،
E235 Antifungal،
Delvocid،
Delvopos،
Natacyn،
Natafucin،
Tennecetin،
Mycophyt،
Myprozine
۱. ناتامایسین چیست؟
ناتامایسین یک ترکیب ضدقارچ است که در صنایع غذایی، دارویی و برخی کاربردهای تخصصی برای کنترل رشد قارچها و کپکها مورد استفاده قرار میگیرد.
۲. ناتامایسین با چه نامهایی شناخته میشود؟
این ماده با نامهای Natamycin، ناتامایسین، پیمیسین (Pimaricin) و با کد افزودنی غذایی E235 شناخته میشود.
۳. ناتامایسین در صنایع غذایی چه کاربردی دارد؟
یکی از کاربردهای مهم آن کنترل رشد کپک و مخمر در سطح برخی محصولات غذایی، بهویژه پنیر و فرآوردههای لبنی است.
۴. آیا ناتامایسین یک نگهدارنده غذایی است؟
ناتامایسین یک ماده ضدقارچ است که در برخی مقررات غذایی بهعنوان افزودنی برای کنترل کپک و مخمر استفاده میشود. نحوه مصرف و مجاز بودن آن به نوع محصول و مقررات کشور مقصد بستگی دارد.
۵. ناتامایسین در تولید پنیر چه کاربردی دارد؟
میتواند برای جلوگیری یا کاهش رشد کپک روی سطح پنیر مورد استفاده قرار گیرد و به افزایش پایداری محصول در برابر آلودگی قارچی کمک کند.
۶. آیا ناتامایسین برای کنترل مخمر نیز مؤثر است؟
بله، ناتامایسین فعالیت ضدقارچی دارد و میتواند روی برخی مخمرها نیز اثرگذار باشد؛ بااینحال اثربخشی آن به گونه میکروبی، غلظت و شرایط محصول بستگی دارد.
۷. ناتامایسین در چه محصولاتی کاربرد دارد؟
کاربرد آن میتواند شامل برخی انواع پنیر، محصولات لبنی و سایر فرآوردههای غذایی مجاز طبق استانداردهای مربوطه باشد.
۸. آیا ناتامایسین در آب حل میشود؟
ناتامایسین حلالیت بسیار پایینی در آب دارد. به همین دلیل روش آمادهسازی و نحوه اعمال آن در محصول باید متناسب با فرمولاسیون و کاربرد موردنظر انتخاب شود.
۹. ناتامایسین به چه شکلی عرضه میشود؟
این ماده معمولاً به شکل پودر عرضه میشود و مشخصات فنی، خلوص و اندازه ذرات آن میتواند بر اساس گرید و تولیدکننده متفاوت باشد.
۱۰. آیا ناتامایسین برای استفاده در صنایع غذایی مناسب است؟
در صورت استفاده از گرید غذایی و رعایت مقدار مصرف و الزامات قانونی مربوط به محصول، میتواند در کاربردهای غذایی مجاز استفاده شود.
۱۱. آیا ناتامایسین باعث تغییر طعم و بوی مواد غذایی میشود؟
ناتامایسین در مقادیر مجاز معمولاً برای کنترل قارچها به کار میرود و اثر حسی آن باید بر اساس نوع محصول و میزان مصرف ارزیابی شود.
۱۲. هنگام خرید ناتامایسین چه مشخصاتی باید بررسی شود؟
مواردی مانند گرید غذایی، خلوص، درصد ماده مؤثره، مشخصات میکروبی، رطوبت، تاریخ تولید و انقضا، شرایط نگهداری، COA و نوع بستهبندی اهمیت دارند.
۱۳. آیا ناتامایسین برای خرید عمده عرضه میشود؟
بله، ناتامایسین بهعنوان ماده اولیه صنعتی میتواند برای کارخانههای صنایع غذایی و تولیدکنندگان محصولات مجاز بهصورت عمده تأمین شود.
۱۴. قیمت ناتامایسین به چه عواملی بستگی دارد؟
قیمت آن به عواملی مانند برند و کشور تولیدکننده، خلوص و گرید، وزن سفارش، شرایط واردات، نرخ ارز و هزینه حملونقل بستگی دارد.
۱۵. ناتامایسین را چگونه باید نگهداری کرد؟
باید مطابق دستورالعمل تولیدکننده، در محیط خشک، خنک و دور از نور و رطوبت و در بستهبندی مناسب نگهداری شود. شرایط دقیق نگهداری باید از مشخصات فنی همان محصول بررسی شود.
۱۶. آیا ناتامایسین همان پیمیسین است؟
بله. Pimaricin (پیماريسین/پیمیسین) نام دیگری است که برای ناتامایسین استفاده شده است.
۱۷. آیا ناتامایسین با بنزوات سدیم و سوربات پتاسیم یکسان است؟
خیر. ناتامایسین، بنزوات سدیم و سوربات پتاسیم مواد متفاوتی هستند و مکانیسم اثر، کاربرد و محدوده مجاز مصرف آنها با یکدیگر تفاوت دارد.
۱۸. آیا میزان مصرف ناتامایسین برای همه مواد غذایی یکسان است؟
خیر. میزان مصرف مجاز به نوع ماده غذایی، روش استفاده و مقررات کشور یا استاندارد مربوطه بستگی دارد؛ بنابراین نباید یک دوز عمومی برای تمام محصولات در نظر گرفت.
۱۹. آیا ناتامایسین برای جلوگیری از کپک مواد غذایی کاربرد دارد؟
بله، یکی از کاربردهای اصلی آن کنترل رشد کپکهای سطحی در برخی مواد غذایی است؛ البته کاربرد آن باید مطابق مجوز و استاندارد محصول انجام شود.
۲۰. برای خرید ناتامایسین از آدونیس چه اطلاعاتی لازم است؟
برای استعلام بهتر، معمولاً اعلام مقدار موردنیاز، کاربرد محصول، گرید موردنظر و محل تحویل کافی است تا امکان بررسی موجودی، مشخصات فنی و قیمت فراهم شود.